Taalbarrières overbruggen in het hoger onderwijs: een receptieve meertalige cursus Nederlands als vergadertaal

De internationalisering van Nederlandse universiteiten brengt in het huidige politieke klimaat talige uitdagingen met zich mee (Dijkgraaf, 2023; Onderwijsraad, 2024). Zo ervaren internationale medewerkers en studenten een taalbarrière bij het participeren in medezeggenschapsorganen (zoals universiteitsraden en commissies) waar Nederlands de voertaal is. Om deze taalleerders te ondersteunen is aan de Universiteit Utrecht een receptieve cursus Nederlands als vergadertaal ontwikkeld. Zo kunnen internationale medewerkers en studenten het geschreven en gesproken Nederlands begrijpen, terwijl ze het Engels gebruiken om te reageren. Deze aanpak is gebaseerd op receptieve meertaligheid (Backus et al., 2013).

Deze studie onderzoekt de effectiviteit van de cursus met behulp van Onderwijskundig Ontwerp Onderzoek (McKenney & Reeves, 2012). Aan de hand van een documentanalyse, lesobservaties, audio-logboeken en interviews met de docent zijn inzichten verzameld en vervolgens geanalyseerd binnen de Typologie van curriculumrepresentaties van Van den Akker (2003).

De resultaten dragen bij aan kennis over receptief meertalig taalonderwijs en geven handvatten hoe receptief Nederlands gebruikt kan worden voor een inclusievere academische omgeving.

Woordenaantal (exclusief referenties): 158

Referenties

Backus, A., Gorter, D., Knapp, K., Schjerve-Rindler, R., Swanenberg, J., Thije, J.D. ten, & Vetter, E. (2013). Inclusive multilingualism: Concept, modes and implications. European Journal for Applied Linguistics (EuJAL), 1(2), 179–215. https://doi.org/10.1515/eujal-2013-0010 

Dijkgraaf, R. (2023). Brief aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Beheersing internationale studentenstromen in het hoger onderwijs. Den Haag: Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/brieven_regering/detail?id=2023Z20132&did=2023D49185

McKenney, S., & Reeves, T. C. (2012). Conducting educational design research. Routledge.    

Onderwijsraad. (2024). Advies wetsvoorstel Wet internationalisering in balans. Retrieved on 9th of February 2024, online:
https://www.onderwijsraad.nl/publicaties/adviezen/2024/02/06/advies-wetsvoorstel-wet-internationalisering-in-balans

Van den Akker, J. (2003). Curriculum perspectives: An introduction. In J. van den Akker, W. Kuiper & U. Hameyer (Eds.), Curriculum landscapes and trends (pp. 1-10). Kluwer Academic Publishers.