Sociale angst en aandacht: klinische effecten van aandachts- en mindfulnesstraining

B. Van Bockstaele, E. Salemink, Reinout Wiers, S.M. Bögels

Research output: Contribution to journalArticleAcademicpeer-review

Abstract

Aandachtsprocessen lijken een belangrijke rol te spelen bij de ontwikkeling en instandhouding van sociale angst. Aandachtstraining en mindfulnesstraining zijn twee interventies die recent ontwikkeld werden. Van deze interventies wordt gedacht dat ze direct kunnen inwerken op deze aandachtsprocessen. In dit literatuuroverzicht bespreken we de resultaten van het onderzoek naar aandachtstraining en mindfulnesstraining als behandeling voor sociale angst. De initiële effecten van aandachtstraining lijken veelbelovend, met grote verminderingen in sociale angst. Toch zijn er de laatste jaren ook een heel aantal studies verschenen waarin deze veelbelovende resultaten niet of slechts gedeeltelijk werden gerepliceerd. Deze recente nulresultaten kunnen mogelijk verklaard worden door het mislukken van de aandachtstraining zelf: in de meeste van deze studies slaagden de onderzoekers er niet in de beoogde aandachtsprocessen te veranderen. Verschillende studies waarin mindfulnesstraining wordt gebruikt om sociale angst te verminderen hebben meer consistente resultaten opgeleverd. Mindfulnesstraining leidt tot significante verminderingen in sociale angst, soms zelfs met even grote effecten als de verbeteringen die bereikt worden met cognitieve gedragstherapie. Mindfulnesstraining is echter niet uniform gedefinieerd, en wordt door verschillende onderzoekers en therapeuten vaak anders geoperationaliseerd. Daardoor is het voorlopig onmogelijk om die aspecten van mindfulness aan te duiden die de grootste effecten op sociale angst hebben. Desalniettemin lijken zowel aandachts- als mindfulnesstraining potentieel te hebben voor de behandeling van sociale angst. Verder onderzoek zal moeten aantonen hoe groot dit potentieel precies is en aan welke randvoorwaarden en beperkingen beide interventies onderworpen zijn.
Original languageDutch
Pages (from-to)275-295
JournalGedragstherapie
Volume47
Issue number4
Publication statusPublished - 2014
Externally publishedYes

Keywords

  • dutch
  • sociale angst
  • aandacht
  • aandachtstraining
  • mindfulness

Cite this