De Effectiviteit van een Schoolinterventie voor het Vergroten van een Prosociaal Klasklimaat voor Basisschoolkinderen

Eenprosociaal klasklimaat is cruciaal voor het bevorderen
van het school- en psychologische welzijn van kinderen, evenals voor
het optimaliseren van een effectieve leeromgeving. Schoolprogramma’s
kunnen eenprosociaal klasklimaat bevorderen, maar er zijn weinig op
evidentie gebaseerde opties beschikbaar in zowel Nederland als inter
nationaal. De huidige studie onderzocht daarom de effectiviteit van een
basisschoolprogramma gericht op het bevorderenvanprosocialiteit door
de intrinsieke prosociale motivatie van leerlingen te verhogen door de
basispsychologische behoeften te versterken (autonomie, competentie
en verbondenheid). Gegevens zijn afkomstig van 2337 leerlingen (46%
jongen, M = 9.55 jaar, sd = 1.21) en 225 leerkrachten (76% vrouw, M =
38.69 jaar, sd = 11.09) van 42 KiVa-scholen. Scholen werden gerando
miseerd in een experimentele conditie (N = 20 scholen) of een con
troleconditie (N = 22 scholen). Regressieanalyses werden uitgevoerd
halverwege en aan het einde van programma-implementatie, gecorri
geerd voor baseline niveaus, waarbij condities werden vergeleken in de
volledige steekproef en in een subgroep met ideale programmatrouw.
Resultaten in de gehele steekproef lieten geen enkel significant effect
zien voor leerlingen. Leerkrachten rapporteerden wel een positievere
eigen houding ten opzichte van het stimuleren van prosociaal gedrag
en autonomie. Wanneer het programma volgens plan werd geïmple
menteerd (met een subgroep van N =202–253leerlingen) werden kleine
effecten gevonden, voornamelijk halverwege het schooljaar, waarbij deze
leerlingen gemiddeld positiever rapporteerden dan leerlingen in de con
troleconditie wat betreft basispsychologische behoeften, een prosociaal
klasklimaat, welbevinden en veiligheid op school, en antisociaal gedrag.
Er werdengeeneffectengevondenvoorleerkrachten.Concluderendwer
denervoorleerlingen geen effecten in de volledige steekproef gevonden,
alleen kortdurende kleine effecten bij een kleine subgroep die ideale pro
grammatrouw rapporteerde, wat verder onderzoek vereist. Daarnaast is
inzicht in programma-implementatie essentieel, aangezien de mate van
programmatrouw belangrijk lijkt te zijn voor programma-effectiviteit.